{"id":1050,"date":"2014-04-03T15:46:58","date_gmt":"2014-04-03T19:46:58","guid":{"rendered":"http:\/\/www.kaspersky.com.tr\/blog\/?p=1050"},"modified":"2019-11-15T15:08:44","modified_gmt":"2019-11-15T12:08:44","slug":"faydali-virus-bir-sekilde-faydali-ilk-5-zararli-yazilim","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.kaspersky.com.tr\/blog\/faydali-virus-bir-sekilde-faydali-ilk-5-zararli-yazilim\/1050\/","title":{"rendered":"Faydal\u0131 vir\u00fcs: Bir \u015eekilde Faydal\u0131 \u0130lk 5 Zararl\u0131 Yaz\u0131l\u0131m"},"content":{"rendered":"<p>Siber sava\u015flar ve siber mafya d\u00f6neminde ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z \u00a0bu g\u00fcnlerde, bilgisayar vir\u00fcsleri ve solucanlar\u0131n\u0131n ara\u015ft\u0131rma projesi veya e\u015fek \u015fakas\u0131 oldu\u011fu d\u00f6nemleri hat\u0131rlamak art\u0131k olduk\u00e7a zor. Eski zamanlarda zararl\u0131 yaz\u0131l\u0131m yazman\u0131n parayla ilgili bir\u015fey olmamas\u0131 gibi virus yazan herkes de k\u00f6t\u00fc de\u011fildi. Bu nedenle baz\u0131 programc\u0131lar \u201cfaydal\u0131\u201d vir\u00fcsler yazman\u0131n yollar\u0131n\u0131 ke\u015ffettiler veya yaz\u0131l\u0131mlar\u0131n\u0131n negatif etkilerini azaltmaya \u00f6zen g\u00f6sterdiler. Bir ka\u00e7 s\u0131rad\u0131\u015f\u0131 \u00f6rnekte ise vir\u00fcsler bilgisayar\u0131 zararl\u0131 yaz\u0131l\u0131mlardan temizliyor veya sistem kaynaklar\u0131n\u0131 optimize ediyordu. Ge\u00e7mi\u015fte kalan \u201cfaydal\u0131 vir\u00fcsler\u201d (careware) i\u00e7inden en \u00e7ok dikkat \u00e7eken 5 tanesine g\u00f6z atal\u0131m.<\/p>\n<p><b>5. The Creeper (1971)<\/b><\/p>\n<p>Tarihte bilinen ilk bilgisayar vir\u00fcs\u00fc asl\u0131nda ger\u00e7ekte bir akademik ara\u015f\u0131rmayd\u0131 ve tahmin edebilece\u011finiz gibi zarars\u0131zd\u0131. Creeper ad\u0131ndaki bu vir\u00fcs 1971 y\u0131l\u0131nda ABD Savunma Bakanl\u0131\u011f\u0131n\u0131n Geli\u015fmi\u015f Savunma Ara\u015ft\u0131rmalar\u0131 Projesi Ajans\u0131\u2019n\u0131n bir \u00e7al\u0131\u015fan\u0131 taraf\u0131ndan yaz\u0131ld\u0131. Bu ilkel solucan kendisini a\u011fdaki di\u011fer bilgisayarlara kopyalayarak ekranlar\u0131nda \u201cBEN\u0130M ADIM CREEPER: E\u011eER BECEREB\u0130L\u0130RSEN BEN\u0130 YAKALA.\u201d diye bir mesaj g\u00f6r\u00fcnt\u00fcl\u00fcyordu. Creeper e\u011fer bula\u015ft\u0131\u011f\u0131 bilgisayarda bir kopyas\u0131na rastlarsa hemen ba\u015fka bir bilgisayara s\u0131\u00e7r\u0131yordu. Bilgisayar\u0131n sistemlerine hi\u00e7 bir zarar vermiyordu.<\/p>\n<p><b>4. Stoned (1988)<\/b><\/p>\n<p>Stoned e\u011flence amac\u0131yla yaz\u0131lm\u0131\u015f bir vir\u00fcst\u00fc ve temel amac\u0131 kullan\u0131c\u0131ya\u00a0 bir mesaj vermekti. \u0130lk olarak 1988 y\u0131l\u0131nda Yeni Zellanda\u2019da fark edildi. Stoned bir boot vir\u00fcs\u00fcyd\u00fc ve \u00e7al\u0131\u015ft\u0131r\u0131labilir programlar yerine floppy disklerin boot sekt\u00f6r\u00fcne yerle\u015fiyordu. Creeper gibi bilgisayara zarar vermiyordu. Sadece bilgisayar a\u00e7\u0131l\u0131rken ekrana \u201cBilgisayar\u0131n\u0131z ta\u015fla\u015ft\u0131\u201d diye bir mesaj getiriyordu. Baz\u0131 \u00f6rnekleri ise \u201cMarihuana Yasalla\u015fs\u0131n\u201d gibi daha belirgin mesajlar i\u00e7eriyordu. G\u00f6r\u00fcn\u00fc\u015fe g\u00f6re bu mesaj ancak 2013 y\u0131l\u0131nda ABD\u2019de istenen yere ula\u015fabildi.<a href=\"https:\/\/media.kasperskydaily.com\/wp-content\/uploads\/sites\/91\/2014\/04\/06015031\/careware2.png\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-1052\" alt=\"careware2\" src=\"https:\/\/media.kasperskydaily.com\/wp-content\/uploads\/sites\/91\/2014\/04\/06015031\/careware2.png\" width=\"599\" height=\"390\"><\/a><b><\/b><\/p>\n<p><b>3. HPS (1997)<\/b><\/p>\n<p>HPS olarak adland\u0131r\u0131lan bu \u201ce\u015fek \u015fakas\u0131\u201d vir\u00fcs\u00fc \u00f6zel olarak Windows 98 i\u00e7in yaz\u0131ld\u0131 ancak bu i\u015fletim sistemi piyasaya s\u00fcr\u00fclmeden aylar \u00f6nce etrafa yay\u0131ld\u0131. Bu virus ile ilgili tuhaf olan \u015feylerden bir sadece Cumartesi g\u00fcnleri aktif olmas\u0131 ve aktif oldu\u011funda s\u0131k\u0131\u015ft\u0131r\u0131lmam\u0131\u015f bitmap grafik nesnelerini terse \u00e7evirmesiydi. Genellikle Windows ba\u015flang\u0131\u00e7 ve biti\u015f imajlar\u0131 aynalanm\u0131\u015f olarak g\u00f6r\u00fcnt\u00fcleniyordu.<\/p>\n<span class=\"embed-youtube\" style=\"text-align:center; display: block;\"><iframe class=\"youtube-player\" type=\"text\/html\" width=\"640\" height=\"390\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/tVPXeb-Xqqc?version=3&amp;rel=1&amp;fs=1&amp;showsearch=0&amp;showinfo=1&amp;iv_load_policy=1&amp;wmode=transparent\" frameborder=\"0\" allowfullscreen=\"true\"><\/iframe><\/span>\n<p><b>2. The Cruncher (1993)<\/b><\/p>\n<p>The Cruncher doksanlar\u0131n tipik kal\u0131c\u0131 dosya vir\u00fcslerindendi. Bula\u015ft\u0131\u011f\u0131 \u00e7al\u0131\u015ft\u0131r\u0131labilir dosyalar\u0131 kulland\u0131\u011f\u0131 bir algoritma ile s\u0131k\u0131\u015ft\u0131rarak (daha sonar popular DIET uygulamas\u0131 taraf\u0131ndan \u00e7al\u0131nd\u0131) tamamen i\u015flevsel halde ama daha ufak bir dosya haline getiriyordu. B\u00f6ylece bilgisayar\u0131n diskinde yer a\u00e7\u0131lmas\u0131n\u0131 sa\u011fl\u0131yordu.<\/p>\n<p><b>1.\u00a0 Welchia aka Nachi (2003)<\/b><\/p>\n<p>The Welchia vir\u00fcs\u00fc \u201cen faydal\u0131 solucan\u201d yar\u0131\u015f\u0131n\u0131n en g\u00fc\u00e7l\u00fc aday\u0131. 2003 y\u0131l\u0131nda ki\u015fisel g\u00fcvenlik duvar\u0131 ve s\u00fcrekli yaz\u0131l\u0131m g\u00fcncellemeleri yayg\u0131n de\u011filken sadece a\u011fa ba\u011flanmak bir bilgisayara vir\u00fcs bula\u015fmas\u0131 i\u00e7in yeterliydi. Windows\u2019un a\u011f ili\u015fkili bile\u015fenlerindeki \u00e7ok say\u0131da g\u00fcvenlik a\u00e7\u0131\u011f\u0131 ve \u00e7e\u015fitli a\u011f solucanlar\u0131ndan kaynaklan\u0131yordu. Bu t\u00fcrdeki en yayg\u0131n zararl\u0131 yaz\u0131l\u0131m, baz\u0131 kurumlar\u0131n a\u011flar\u0131n\u0131 fel\u00e7 eden Lovesan veya Blaster ad\u0131yla bilinen programd\u0131. Welchia bilgisayara bula\u015fmak i\u00e7in ayn\u0131 g\u00fcvenlik a\u00e7\u0131klar\u0131n\u0131 kullanmas\u0131na ragmen ondan sonraki eylemleri biraz al\u0131\u015f\u0131mad\u0131k. E\u011fer i\u015flemcinin haf\u0131zas\u0131nda Blaster vir\u00fcs\u00fc varsa Welciha geldikten sonar \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 duruyor ve zararl\u0131 yaz\u0131l\u0131m diskten tamamen siliniyor. Welchia\u2019n\u0131n merhamet misyonu bununla da s\u0131n\u0131rl\u0131 kalm\u0131yor. Zararl\u0131 yaz\u0131l\u0131m\u0131 temizledikten sonra e\u011fer sistemi bu g\u00fcvenlik a\u00e7\u0131klar\u0131na kar\u015f\u0131 yamamak i\u00e7in varsa g\u00fcncellemeleri y\u00fckl\u00fcyor. E\u011fer bulunmuyorsa o zaman \u00fcreticinin sayfas\u0131ndan gerekli g\u00fcncellemeleri y\u00fckl\u00fcyor. Welchia t\u00fcm bu i\u015flemleri tamamlad\u0131ktan sonra kendisini yok ediyordu.<\/p>\n<div class=\"pullquote\">G\u00fcn\u00fcm\u00fczde vir\u00fcslerin neredeyse %100\u2019\u00fc para veya gizli verileri \u00e7almak i\u00e7in yaz\u0131l\u0131yor<\/div>\n<p>Bu yaz\u0131m\u0131z\u0131 yanl\u0131\u015f anlamaman\u0131z\u0131 umar\u0131z, zarars\u0131z veya \u201cfaydal\u0131\u201d bile olsa vir\u00fcsler bilgisayarlar\u0131m\u0131zda istemedi\u011fimiz programlard\u0131r. Bu yaz\u0131l\u0131mlar bir programlama hatas\u0131 nedeniyle sisteme zarar verebilirler ve hatta bu yaz\u0131l\u0131m\u0131 geli\u015ftiren ki\u015filer bile bunu d\u00fczeltemeyebilir. \u00c7ok basit programlar\u0131n bile sistem kaynaklar\u0131n\u0131 t\u00fcketmek gibi yan etkileri olabilir. Ancak g\u00fcn\u00fcm\u00fczde \u201czarar vermeyen virus\u201d konsepti pek yayg\u0131n de\u011fil.<\/p>\n<p>Kaspersky Lab Global Research &amp; Analysis Team \u015eef G\u00fcvenlik Uzman\u0131 Alexander Gostev, \u201cG\u00fcn\u00fcm\u00fczde vir\u00fcslerin neredeyse %100\u2019\u00fc para veya gizli verileri \u00e7almak i\u00e7in yaz\u0131l\u0131yor\u201d diyor.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Siber sava\u015flar ve siber mafya d\u00f6neminde ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z \u00a0bu g\u00fcnlerde, bilgisayar vir\u00fcsleri ve solucanlar\u0131n\u0131n ara\u015ft\u0131rma projesi veya e\u015fek \u015fakas\u0131 oldu\u011fu d\u00f6nemleri hat\u0131rlamak art\u0131k olduk\u00e7a zor. Eski zamanlarda zararl\u0131 yaz\u0131l\u0131m yazman\u0131n parayla<\/p>\n","protected":false},"author":350,"featured_media":1051,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[1351],"tags":[552,145,553],"class_list":{"0":"post-1050","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-threats","8":"tag-tarih","9":"tag-virus","10":"tag-zararli-yazilim-2"},"hreflang":[{"hreflang":"tr","url":"https:\/\/www.kaspersky.com.tr\/blog\/faydali-virus-bir-sekilde-faydali-ilk-5-zararli-yazilim\/1050\/"}],"acf":[],"banners":"","maintag":{"url":"https:\/\/www.kaspersky.com.tr\/blog\/tag\/tarih\/","name":"tarih"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.kaspersky.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1050","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.kaspersky.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.kaspersky.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kaspersky.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/350"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kaspersky.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1050"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/www.kaspersky.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1050\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":7323,"href":"https:\/\/www.kaspersky.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1050\/revisions\/7323"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kaspersky.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1051"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.kaspersky.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1050"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kaspersky.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1050"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kaspersky.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1050"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}