{"id":11107,"date":"2022-10-14T11:04:22","date_gmt":"2022-10-14T08:04:22","guid":{"rendered":"https:\/\/www.kaspersky.com.tr\/blog\/?p=11107"},"modified":"2022-10-14T11:04:22","modified_gmt":"2022-10-14T08:04:22","slug":"outdated-technologies-cybersecurity","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.kaspersky.com.tr\/blog\/outdated-technologies-cybersecurity\/11107\/","title":{"rendered":"Eski teknoloji ve bilgi g\u00fcvenli\u011fi"},"content":{"rendered":"

2022\u2019nin A\u011fustos ay\u0131nda, Japon Dijital \u0130\u015fler Bakan\u0131 Taro Kono, disket gibi eski depolama cihazlar\u0131na kar\u015f\u0131 \u201c sava\u015f ilan etti<\/a>\u201c. Orijinal <\/a>Japonca belge, Japon mevzuat\u0131n\u0131n basit bir analizini sunuyor ve g\u00fcn\u00fcm\u00fczde bir\u00e7ok m\u00fczenin eski depolama ortamlar\u0131nda 1900e yak\u0131n referans\u0131 var. S\u0131radan disketler; optik kay\u0131t ortamlar\u0131n\u0131, \u201cmanyeto-optik s\u00fcr\u00fcc\u00fc\u201d ve hatta \u201cmanyetik teyp\u201d gibi bilinen \u00fcr\u00fcnleri kaps\u0131yor. Bu da, baz\u0131 durumlarda, kurulu\u015flar\u0131n veya bireylerin, belirli bilgileri, \u00e7ok da kullan\u0131\u015fl\u0131 olmayan eski bir ortamda dosyalamalar\u0131 gerekti\u011fi anlam\u0131na geliyor. Disket kullan\u0131m\u0131 her durum i\u00e7in zorunlu de\u011fil. Ancak g\u00f6revine yak\u0131n zamanda atanan Taro Kono\u2019nun baz\u0131 a\u00e7\u0131klamalar\u0131na g\u00f6re, eski teknoloji, Japonya\u2019da gerekenden daha s\u0131k kullan\u0131l\u0131yor.<\/p>\n

Eski teknolojiyi kullanmak sorun yarat\u0131yor mu? Kendinizi, bir diskete aniden resmi bir belge kaydetmesi gereken biri olarak hayal edin. Disket d\u0131\u015f\u0131nda ba\u015fka bir se\u00e7ene\u011finiz de yok. Evde disket bulabilir misiniz? Disket s\u00fcr\u00fcc\u00fcs\u00fcne ihtiyac\u0131n\u0131z oldu\u011funu da unutmay\u0131n. Makalenin yazar\u0131 her ikisine de sahip. Bu y\u00fczden bu makale, eski teknoloji s\u00f6z konusu olunca ko\u015fulsuz sevgisi olan biri taraf\u0131ndan yaz\u0131ld\u0131. Ancak art\u0131k kullan\u0131lmayan teknolojik cihazlar\u0131n \u00f6nemli g\u00f6revler i\u00e7in kullan\u0131\u015fs\u0131z ve hatta baz\u0131 durumlarda g\u00fcvensiz oldu\u011funu hat\u0131rlatmak da fayda var. \u00dcretildikten y\u0131llar veya on y\u0131llar sonra eski cihazlara ihtiya\u00e7 duyulan en pop\u00fcler olaylardan baz\u0131lar\u0131na g\u00f6z atal\u0131m ve analiz edelim.<\/p>\n

Disketler<\/h2>\n

Onlar nedir?<\/strong> Bilgisayarlar i\u00e7in \u00fcretilmi\u015f ilk veri ta\u015f\u0131y\u0131c\u0131lar\u0131 aras\u0131nda yer al\u0131yorlar.<\/p>\n

Sekiz in\u00e7 \u00e7ap\u0131ndaki ilk disketler 1960\u2019larda \u00fcretildi. 1976\u2019da daha k\u00fc\u00e7\u00fck 5.25 in\u00e7lik disketler ortaya \u00e7\u0131kt\u0131. Daha sonra, bu boyutlar Blu-Ray disk gibi optik depolama cihazlar\u0131nda kullan\u0131lmaya ba\u015fland\u0131. 1980\u2019lerin ba\u015f\u0131nda, Sony daha etkili 3.5 in\u00e7 disketleri piyasaya s\u00fcrd\u00fc. 1990\u2019lar\u0131n b\u00fcy\u00fck \u00e7o\u011funlu\u011funda, bilgisayar kullan\u0131c\u0131lar\u0131 aras\u0131nda en pop\u00fcler veri al\u0131\u015fveri\u015fi bi\u00e7imi, bu disketlerdi. Tek bir 3.5 in\u00e7lik disketin alabilece\u011fi maksimum veri miktar\u0131 1.44 MB\u2019dir. Tamam kabul, bazen daha fazla veri yazmak m\u00fcmk\u00fcn. Ancak \u015fu anda, 25 y\u0131l \u00f6nce herhangi bir bilgisayar\u0131n disket s\u00fcr\u00fcc\u00fcs\u00fcn\u00fcn okuyabildi\u011fi en uyumlu versiyondan bahsediyoruz.<\/p>\n

\"\"

\u00dc\u00e7 \u00e7e\u015fit disket: 8 in\u00e7, 5.25 in\u00e7 ve 3.5 in\u00e7. Kaynak<\/a><\/p><\/div>\n

Disketler, 1980 ve 90\u2019larda o kadar \u00e7ok kullan\u0131l\u0131yordu ki, CD-R ve CD-RW optik medya kullan\u0131labilir hale gelene kadar, daha g\u00fcvenilir veya daha y\u00fcksek kapasiteli bir \u015fey yaratmaya y\u00f6nelik di\u011fer t\u00fcm giri\u015fimler ba\u015far\u0131s\u0131z oldu. 2000\u2019lerin ba\u015f\u0131nda bile, \u00e7o\u011fu masa\u00fcst\u00fc bilgisayar\u0131n bir disk s\u00fcr\u00fcc\u00fcs\u00fcn\u00fcn olmas\u0131 standart haline gelmi\u015fti.<\/p>\n

Disketleri kullan\u0131mdan kald\u0131rmaya y\u00f6nelik ilk giri\u015fimler 1990\u2019lar\u0131n sonunda yap\u0131ld\u0131. \u00c7\u0131\u011f\u0131r a\u00e7an tasar\u0131ma sahip Apple iMac\u2019lerde yaln\u0131zca optik s\u00fcr\u00fcc\u00fcler vard\u0131 ve disk s\u00fcr\u00fcc\u00fcleri yoktu. Disketlerin modas\u0131 nihayet 15 y\u0131l kadar \u00f6nce sona erdi. Bir\u00e7ok Microsoft Word belgesi i\u00e7in bir disk yeterli de\u011fildi. Dosyalar\u0131 bir flash s\u00fcr\u00fcc\u00fcye veya CD\u2019ye kaydetmek \u00e7ok daha kolayd\u0131. Bir de, g\u00fcvenilirlik meselesi vard\u0131. Disketlerin en \u00e7ok ihtiya\u00e7 duydu\u011funuz anda birdenbire verileri kaybetti\u011fi biliniyordu.<\/p>\n

Ancak, disketler uzun \u00f6m\u00fcrl\u00fc olduklar\u0131 i\u00e7in g\u00fcn\u00fcm\u00fczde hala disket bulabiliyoruz. Disket s\u00fcr\u00fcc\u00fcler de ayn\u0131 \u015fekilde. Disket s\u00fcr\u00fcc\u00fcler USB ile ba\u011flant\u0131 kurdu\u011funda, i\u015fletim sistemlerinin en son s\u00fcr\u00fcmleri taraf\u0131ndan bile destekleniyorlar. Yine de, g\u00fcn\u00fcm\u00fczde disketler yaln\u0131zca nostaljik ama\u00e7lar i\u00e7in kullan\u0131lmal\u0131. Yaln\u0131zca bir megabayt veriyi tek bir belle\u011fe kaydetmek bile yakla\u015f\u0131k bir dakika s\u00fcr\u00fcyor. Utan\u00e7 verici derecede yava\u015f.<\/p>\n

Ancak disket kullanmak zorunda oldu\u011funuz<\/em> baz\u0131 zamanlar var. 2016\u2019da ABD, bize tan\u0131d\u0131k bir konu olan eski teknolojilerin devlet kurumlar\u0131nda kullan\u0131m\u0131 ve bununla m\u00fccadele edilmesi gerekti\u011fi hakk\u0131nda olduk\u00e7a s\u0131k\u0131c\u0131 bir rapor <\/a>yay\u0131nlad\u0131. Baz\u0131 medya organlar\u0131 bu rapordan dikkate de\u011fer bir \u00e7\u0131kar\u0131m yapt\u0131. Amerikan n\u00fckleer cephaneli\u011fi kontrol sistemi hala disket kullan\u0131yordu, ve sonraki versiyonlar\u0131 de\u011fil. Bildi\u011fimiz orijinal sekiz in\u00e7lik versiyonu.<\/p>\n

\"\"

Yak\u0131n zamana kadar 8 in\u00e7lik disketler ABD n\u00fckleer cephaneli\u011fini kontrol etmek i\u00e7in kullan\u0131l\u0131yordu. Kaynak<\/a><\/p><\/div>\n

\u00a0<\/p>\n

2019\u2019da bu disketlerin yerini daha \u00e7a\u011fda\u015f bir teknoloji ald\u0131<\/a>. Ancak sistemin kendisi, hala 1970\u2019lerden kalma bir IBM Serisi\/1<\/a> bilgisayar\u0131na ba\u011fl\u0131 olarak \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor. Bu, eski teknolojik cihazlar\u0131n neden hala kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6steren iyi bir \u00f6rnek. Eski zamana olan a\u015fktan de\u011fil, ba\u015fka se\u00e7enek olmad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in. Onlarca y\u0131l \u00f6nce geli\u015ftirilmi\u015f \u00f6zel bilgisayar sistemlerini de\u011fi\u015ftirmek veya yenilemek \u00e7ok pahal\u0131ya m\u00e2l olur. Bu y\u00fczden eski bir cihaz yapmas\u0131 gerekeni yapt\u0131\u011f\u0131 ve gerekirse tamir edilebildi\u011fi s\u00fcrece kullan\u0131l\u0131r.<\/p>\n

\u0130\u015fte ba\u015fka bir \u00f6rnek. 2020\u2019de Pen Test Partners, art\u0131k kullan\u0131lmayan bir Boeing 747\u2019yi inceledi <\/a>ve navigasyon sistemini g\u00fcncellemek i\u00e7in kullan\u0131lan bir disket s\u00fcr\u00fcc\u00fc ke\u015ffetti. G\u00fcvenlik uzmanlar\u0131 i\u00e7in bu durum bir s\u00fcrpriz olsa da, u\u00e7ak bak\u0131m \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131 i\u00e7in her \u015fey rutinin bir par\u00e7as\u0131. Bu konu hakk\u0131nda daha fazla bilgiyi buradan<\/a> edinebilirsiniz.<\/p>\n

\"\"

Boeing 747\u2019ler hala disketler arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla kritik g\u00fcncellemeler al\u0131yor. Kaynak<\/a><\/p><\/div>\n

\u00a0<\/p>\n

Neden b\u00f6yle? Bir u\u00e7a\u011f\u0131n \u00e7ok uzun bir hizmet \u00f6mr\u00fc var: onlarca y\u0131l. Ayn\u0131 zamanda, havac\u0131l\u0131k en kat\u0131 g\u00fcvenlik gerekliliklerine sahip. Bir u\u00e7a\u011f\u0131n kullan\u0131m \u00f6mr\u00fc boyunca, motorlar\u0131 ve hatta g\u00f6vdesinin par\u00e7alar\u0131 bir\u00e7ok kez de\u011fi\u015ftirilebilir. Ancak elektronik par\u00e7alar genellikle bozulmaz. Elbette, yeni \u00fcretilen u\u00e7aklar art\u0131k disket kullanm\u0131yor. Ancak daha eski, hala g\u00fcvenilir ve iyi korunmu\u015f u\u00e7aklarda, pilotlara yard\u0131mc\u0131 olan bilgisayar sistemleri genellikle ayn\u0131 kal\u0131r. Bu bilgisayar sistemlerinin s\u00fcr\u00fcmlerini y\u00fckseltmek daha zor \u00e7\u00fcnk\u00fc yap\u0131lan her de\u011fi\u015fiklik \u00e7ok say\u0131da g\u00fcvenlik testi demek. Bununla da bitmiyor. Pilotlar, belirli bir modifikasyonun havac\u0131l\u0131k elektronik sistemlerini kullanacak \u015fekilde \u00f6zel e\u011fitimler al\u0131rlar. Havaalanlar\u0131ndaki ve teknik merkezlerdeki bak\u0131m uzmanlar\u0131 da, d\u00fcnyan\u0131n her yerinde belirli standartlara g\u00f6re e\u011fitilir. Bu y\u00fczden, bu sistemleri iste\u011fe g\u00f6re g\u00fcncellemek m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. Bu da demek oluyor ki, filoyu yenileme zaman\u0131 geldi\u011finde yeni bir u\u00e7ak almak genellikle daha kolay.<\/p>\n

Faks, bir di\u011fer ad\u0131yla faks yoluyla ileti\u015fim<\/h2>\n

Bu da ne?<\/strong> En basit tan\u0131m\u0131yla, bir telefon hatt\u0131 ile belgelerin kopyalar\u0131n\u0131 iletmek i\u00e7in kullan\u0131lan bir \u00e7e\u015fit teknoloji.<\/p>\n

Faks makineleri, kablolar\u0131 kullanarak mesaj g\u00f6nderme y\u00f6ntemi olan telgraf\u0131n soyundan geliyor. Her iki teknoloji de 19. y\u00fczy\u0131lda ortaya \u00e7\u0131kt\u0131. 20. y\u00fczy\u0131l\u0131n ba\u015flar\u0131nda, sadece ki\u015fisel mektuplar\u0131 de\u011fil, ayn\u0131 zamanda el yaz\u0131s\u0131yla yaz\u0131lm\u0131\u015f notlar\u0131 ve hatta foto\u011fraflar\u0131 da g\u00f6ndermek i\u00e7in kullan\u0131lacak \u015fekilde geli\u015ftirildi. Fakslar, ticari ama\u00e7lar i\u00e7in yakla\u015f\u0131k yar\u0131m y\u00fczy\u0131l \u00f6nce kullan\u0131lmaya ba\u015fland\u0131. Herhangi bir t\u00fcketici veya \u015firket, telefon hatlar\u0131n\u0131 kullanarak belgelerin fotokopilerini alabilir ve g\u00f6nderebilir.<\/p>\n

\"\"

1990\u2019lar\u0131n ba\u015f\u0131ndan kalma bir faks makinesi. Kaynak<\/a><\/p><\/div>\n

Faks\u0131n geli\u015fimi, modemlerin geli\u015fimiyle paraleldi. Geli\u015fmi\u015f modellerinde, bu iki cihaz\u0131n da pek \u00e7ok ortak noktas\u0131 vard\u0131. Aralar\u0131ndaki temel fark ise, modemlerin \u00e7al\u0131\u015fabilmesi i\u00e7in bir bilgisayara gerek olmas\u0131yd\u0131. Ancak faks makinesi, kendi kendine \u00e7al\u0131\u015fabiliyordu. Bilgisayara y\u00fcklenen \u00f6zel bir programla bir\u00e7ok modem, bir faks makinesinin yapt\u0131klar\u0131n\u0131 yapabilir. G\u00fcn\u00fcm\u00fczdeki teknolojiden bahsederek tan\u0131mlamak gerekirse, bir faks makinesinde bir taray\u0131c\u0131, bir yaz\u0131c\u0131 ve bir modem bulunuyordu. Bir belge g\u00f6ndermeniz gerekiyorsa, belgeyi tar\u0131yor, al\u0131c\u0131n\u0131n telefon numaras\u0131n\u0131 giriyor ve dijital kopyas\u0131 (ortalama kalitede, genellikle tek renkli) telefon ba\u011flant\u0131s\u0131 yoluyla g\u00f6nderiliyordu.<\/p>\n

\u0130nternetin hayat\u0131m\u0131za girmesinden \u00f6nce bu y\u00f6ntem, uzak mesafeler aras\u0131nda belge payla\u015fmak i\u00e7in olduk\u00e7a g\u00fcvenilir bir y\u00f6ntemdi. Potansiyel m\u00fc\u015fteriler bir fiyat listesi veya s\u00f6zle\u015fmenin bir kopyas\u0131n\u0131 alabiliyor, imzal\u0131 ve ka\u015feli olarak geri g\u00f6nderebiliyordu. \u0130lgin\u00e7 olan ise \u015fu, g\u00fcn\u00fcm\u00fczde hala baz\u0131 \u00fclkelerde faksla g\u00f6nderilen imzal\u0131 bir belge yasal y\u00f6nden ba\u011flay\u0131c\u0131<\/a> kabul edilirken, imzalanm\u0131\u015f, taranm\u0131\u015f ve e-posta ile g\u00f6nderilen ayn\u0131 belge mahkemede delil olarak kabul edilmeyebilir.<\/p>\n

    \n
  1. y\u00fczy\u0131lda faks makinesi kullanmak i\u00e7in bir neden yok. Belgeyi, e-posta ile g\u00f6ndermek veya foto\u011fraf \u00e7ekip bir mesajla\u015fma uygulamas\u0131 arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla payla\u015fmak daha kolay. Belgeyi olu\u015fturan\u0131n kimli\u011fini do\u011frulaman\u0131z gerekiyorsa, elektronik dijital imza teknolojisini kullanabilirsiniz. Bunun yan\u0131 s\u0131ra, fakslar Japonya da dahil baz\u0131 b\u00f6lgelerde hala olduk\u00e7a yayg\u0131n. Japonya\u2019da, evinde faks makinesi olmayan \u00e7al\u0131\u015fanlar, Covid-19 salg\u0131n\u0131 s\u0131ras\u0131nda i\u015fleriyle ilgili konularda ileti\u015fim sorunlar\u0131yla<\/a> kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kald\u0131. Bir\u00e7ok ki\u015fi i\u00e7in, m\u00fc\u015fteriler veya meslekta\u015flar ile olan ileti\u015fim s\u00fcre\u00e7lerinde, \u00f6nemli irtibat ki\u015fileriyle ileti\u015fimi kaybetmeden yeni teknolojiyi kullanmaya ba\u015flaman\u0131n san\u0131landan daha zor oldu\u011fu ortaya \u00e7\u0131kt\u0131. Eski teknolojiyi kullanmaya devam etmek daha kolayd\u0131. Ayr\u0131ca, faks makinelerinde ya\u015f fakt\u00f6r\u00fc \u00f6nemli bir role sahip: insanlar ya\u015fland\u0131k\u00e7a, yeni bilgisayar sistemlerini \u00f6\u011frenmeleri daha da zorla\u015f\u0131rken, eskileri hep daha \u201ciyi \u00e7al\u0131\u015f\u0131r\u201d.<\/li>\n<\/ol>\n

    \u0130lk 4\u2019te yer alan faks makinesi, muhtemelen bu d\u00f6rtl\u00fc aras\u0131ndaki en basit eski teknoloji cihaz\u0131. Herhangi bir nedenle faks makinesi kullanman\u0131z gerekiyorsa, ofisinize ger\u00e7ek bir makine sat\u0131n alabilirsiniz. Ancak, bir sanal sunucuyu kullanarak da bir faks\u0131 tam olarak taklit edebilirsiniz. Sanal bir telefon hatt\u0131na ba\u011fl\u0131 ve asl\u0131nda, internet \u00fczerinden veri aktar\u0131m\u0131 yapan basit bir kanal. Yani, u\u00e7aklardan farkl\u0131 olarak, eski teknolojiyi sorunsuz \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 modern bir cihazla kullanmak m\u00fcmk\u00fcn.<\/p>\n

    Daktilo<\/h2>\n

    Bu da ne?<\/strong> Temelde, eski bir metin i\u015flemcisi. Daktilo edilmi\u015f el yaz\u0131lar\u0131 olu\u015fturman\u0131n bir yolu ve bilgisayarlar\u0131n evrimini \u00f6nemli \u00f6l\u00e7\u00fcde etkileyen en eski teknolojilerden biri.<\/p>\n

    Teknolojik a\u00e7\u0131dan b\u00fcy\u00fck bir ba\u015far\u0131 olan daktilonun son halini almas\u0131 19. y\u00fczy\u0131l\u0131n sonunu buldu. Her bilgisayar, bu eski cihazdan izler ta\u015f\u0131yor. Bildi\u011fimiz QWERTY klavye d\u00fczeni, 1890\u2019larda standart hale getirildi. Shift <\/em>tu\u015fu, ad\u0131n\u0131 daktilodaki mekanizmadan al\u0131yor. Karakterlerin bir m\u00fcrekkep \u015feridi sayesinde ka\u011f\u0131da yaz\u0131lmas\u0131n\u0131 sa\u011flayan t\u00fcm bitler, b\u00fcy\u00fck harfleri yazmak i\u00e7in shift ile yukar\u0131 do\u011fru kayd\u0131r\u0131l\u0131yordu. Daktiloyla yazma i\u015flemi, bilgisayarlar\u0131n 1970 ve 1980\u2019lerde daha kullan\u0131\u015fl\u0131 hale getirdi\u011fi ilk \u015feydi. Baz\u0131 elektronik daktilolarda, gerekti\u011finde k\u00fc\u00e7\u00fck bir karakter ekran\u0131nda tek bir metin sat\u0131r\u0131 girebilir ve d\u00fczenleyebilirsiniz. Belgenizi yazd\u0131rmadan \u00f6nce, bilgisayar \u00e7ok sayfal\u0131 bir belgenin tamam\u0131n\u0131 olu\u015fturman\u0131z\u0131 sa\u011flar. Farkl\u0131 alfabelerin karakterlerini i\u00e7erebilir. Sadece harfler de\u011fil, grafikler ve hatta g\u00f6rseller. Belgeyi, yaz\u0131c\u0131dan yazd\u0131rman\u0131za bile gerek yok. Edit\u00f6re, patrona veya m\u00fc\u015fteriye elektronik olarak g\u00f6nderebilirsiniz. \u00d6rne\u011fin, bir disket kullanarak!<\/p>\n

    \"\"

    1970\u2019lerden bir mekanik daktilo \u00f6rne\u011fi. Kaynak<\/a>.<\/p><\/div>\n

    Bununla beraber, mekanik daktilolar\u0131n \u00f6nemli avantajlar\u0131 var. Elektrik olmadan \u00e7al\u0131\u015fabilirler, vir\u00fcs bula\u015fma ihtimali yok ve veri depolama cihazlar\u0131 ar\u0131za yapmaz. Ancak belgelere, yang\u0131n, sel veya k\u00fc\u00e7\u00fck kemirgenler zarar verebilir. Siber casuslukla ilgili say\u0131s\u0131z skandaldan sonra, baz\u0131 medya organlar\u0131, farkl\u0131 \u00fclkelerdeki (\u00f6rne\u011fin, Rusya<\/a> ve Almanya<\/a>) belirli devlet makamlar\u0131n\u0131n hassas bilgileri i\u015flemek i\u00e7in daktilo sat\u0131n ald\u0131\u011f\u0131 bilgisini payla\u015ft\u0131.<\/p>\n

    Asl\u0131nda, hi\u00e7bir bilgisayar\u0131n g\u00fcvenli bilgisayar olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6ylemek m\u00fcmk\u00fcn. Baz\u0131 durumlarda, bu d\u00fczeyde bilgi korumas\u0131 sa\u011flamak i\u00e7in tamamen hakl\u0131 gerek\u00e7eler var. Ancak s\u0131radan insanlar i\u00e7in, uzun zamand\u0131r daktilo, ge\u00e7mi\u015fin izini ta\u015f\u0131yan, e\u011flence i\u00e7in veya \u00f6zel bir yarat\u0131c\u0131l\u0131k atmosferi olu\u015fturmak i\u00e7in kullan\u0131lan bir cihaz. \u201cKelime i\u015flemcinizin\u201d internet ba\u011flant\u0131s\u0131 yoksa, sosyal a\u011flardaki resimler dikkatinizi da\u011f\u0131tamaz.<\/p>\n

    \u00d6nemli bir ger\u00e7e\u011fi de g\u00f6z ard\u0131 etmemek gerekiyor. Daktilo, siber sald\u0131r\u0131ya kar\u015f\u0131 g\u00fcvende olabilir, ancak bu anonim oldu\u011fu garantisini vermiyor. Bir soru\u015fturma olmas\u0131 durumunda, karakterlerdeki k\u00fc\u00e7\u00fck kusurlara veya hatta ki\u015finin tu\u015flara basma \u015fekline g\u00f6re bir belgeyi belirli bir daktiloyla e\u015fle\u015ftirmek san\u0131ld\u0131\u011f\u0131ndan daha kolay.<\/p>\n

    Eski bilgisayarlar<\/h2>\n

    Uzmanla\u015fm\u0131\u015f sistemler, modas\u0131 ge\u00e7mi\u015f h\u00fck\u00fcmet prosed\u00fcrleri ve benzer sebepler d\u0131\u015f\u0131nda, \u00e7o\u011fu eski teknolojinin yukar\u0131da da a\u00e7\u0131klanan iki nedenden dolay\u0131 kullan\u0131lmas\u0131 gerekiyor: Yeni donan\u0131ma ge\u00e7mek \u00e7ok pahal\u0131 ya da herkes kendi yolunu tercih etti\u011fi i\u00e7in elveri\u015fsiz.<\/p>\n

    https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=6LxPEz9x2fs<\/a><\/p>\n

    Ge\u00e7en y\u0131l bir YouTuber, ya\u015fl\u0131 bir kamp alan\u0131 sahibinin i\u015flerini y\u00fcr\u00fctmek i\u00e7in 1986 y\u0131l\u0131nda \u00fcretilmi\u015f bir Atari ST\u2019yi nas\u0131l kulland\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlatt\u0131.<\/a> Hollandal\u0131 Frans Bos, ziyaret\u00e7i, muhasebe ve di\u011fer i\u015flerin takibini yapabilmek i\u00e7in kendi yaz\u0131l\u0131m\u0131n\u0131 geli\u015ftirdi. G\u00fcn\u00fcm\u00fczde (en az\u0131ndan videonun \u00e7ekildi\u011fi y\u0131l olan 2021\u2019de) hala eski yaz\u0131l\u0131m\u0131n\u0131 kullan\u0131yor \u00e7\u00fcnk\u00fc atari hala \u201ci\u015f g\u00f6r\u00fcyor\u201d.<\/p>\n

    Daha karma\u015f\u0131k, daha yayg\u0131n ve \u00e7ok daha az romantik \u00f6rnekler de mevcut. MS-DOS sistemi i\u00e7in yaz\u0131lm\u0131\u015f bir yaz\u0131l\u0131m\u0131n kontrol etti\u011fi ve bu y\u00fczden yaln\u0131zca uygun bir bilgisayar ile \u00e7al\u0131\u015fan bir imalat makinesi. Nispeten eski arabalar\u0131n bak\u0131m\u0131 s\u00f6z konusu oldu\u011funda da bu son derece yayg\u0131n bir durum. Dahili bir bilgisayarlar\u0131 var, ancak onunla ba\u011flant\u0131 kuracak yaz\u0131l\u0131m\u0131n, Windows 98 veya Windows XP ve muhtemelen yirmi y\u0131l \u00f6ncesinin donan\u0131m\u0131na ihtiyac\u0131 var. B\u00fcy\u00fck otomobil \u00fcreticileri bile, bir m\u00fc\u015fterinin onar\u0131m talebiyle gelmesi ihtimaline kar\u015f\u0131, eski bilgisayarlar\u0131 stoklar\u0131nda bulundurmak zorundalar.<\/p>\n

    Bilgisayarl\u0131 cihazlar\u0131n milyonlarca veya on milyonlarca dolara mal oldu\u011fu ve onlarca y\u0131l dayand\u0131\u011f\u0131 end\u00fcstride, eski teknolojinin kullan\u0131m\u0131 olduk\u00e7a yayg\u0131n. Yelpazenin di\u011fer ucunda, size en yak\u0131n araba servisinde uzun s\u00fcredir desteklenmeyen tan\u0131lay\u0131c\u0131 programlar\u0131 kullanan 2000\u2019li y\u0131llar\u0131n ba\u015f\u0131ndan kalma bir diz\u00fcst\u00fc bilgisayar ile kar\u015f\u0131la\u015facaks\u0131n\u0131z. \u00c7o\u011fu zaman g\u00f6zden uzak olan eski teknolojiler, i\u015fletmelerde i\u015f ba\u015f\u0131nda. Tozlu bir dolab\u0131n i\u00e7inde bir yerlerde, 1990\u2019lardan kalma bir sistem y\u00f6neticisinin bilgisayar\u0131, \u00e7oktan emekli olmu\u015f birinin yazd\u0131\u011f\u0131 yaz\u0131l\u0131mla i\u015fleri y\u00fcr\u00fctmeye devam ediyor. Ancak yanl\u0131\u015fl\u0131kla fi\u015ften \u00e7ekildi\u011finde, \u015firketin k\u00e2r\u0131n\u0131n bu m\u00fcze par\u00e7as\u0131na ba\u011fl\u0131 oldu\u011fu ortaya \u00e7\u0131k\u0131yor.<\/p>\n

    Hurdalar\u0131n sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 geli\u015fmi\u015f koruma<\/h2>\n

    T\u00fcm bu cihazlar\u0131 g\u00fcvenlik a\u00e7\u0131s\u0131ndan inceleyelim. Disket kullanarak k\u00f6t\u00fc ama\u00e7l\u0131 bir dosya g\u00f6nderilebilir mi? Evet, kolayca yap\u0131labilir. Hatta internet \u00e7a\u011f\u0131ndan \u00f6nce bile vir\u00fcsler bu \u015fekilde yay\u0131lmaya ba\u015flad\u0131. Ancak baz\u0131 k\u00f6t\u00fc ama\u00e7l\u0131 yaz\u0131l\u0131mlar art\u0131k d\u00fczinelerce megabayt yer kaplad\u0131\u011f\u0131ndan, g\u00fcn\u00fcm\u00fczdeki k\u00f6t\u00fc ama\u00e7l\u0131 kodlar bir diskete s\u0131\u011fmayabilir. Tam tersine, eski k\u00f6t\u00fc ama\u00e7l\u0131 yaz\u0131l\u0131mlar da modern i\u015fletim sistemlerinde \u00e7al\u0131\u015fmayabilir.<\/p>\n

    En b\u00fcy\u00fck tehlike, \u00f6zellikle bir \u015firketin yerel a\u011f\u0131na ve hatta internete ba\u011fl\u0131ysa, \u201ceski bilgisayarlardan\u201d kaynaklanabilir. Windows XP gibi eski i\u015fletim sistemleri uzun y\u0131llard\u0131r g\u00fcncelleme alm\u0131yor. \u00d6te yandan, bu i\u015fletim sistemlerindeki g\u00fcvenlik a\u00e7\u0131klar\u0131 da gayet iyi biliniyor. Ve s\u00f6zde bir hacker da, bu tarz eski bir bilgisayar\u0131 hacklemek i\u00e7in ekipman\u0131n\u0131 geli\u015ftirmek ve ona g\u00fcvenmek zorunda. Ama bu \u00e7ok zaman almaz. Ayr\u0131ca, yaz\u0131l\u0131mdaki say\u0131s\u0131z g\u00fcvenlik a\u00e7\u0131klar\u0131ndan yararlanmay\u0131 sa\u011flayan bir\u00e7ok haz\u0131r ara\u00e7 var.<\/p>\n

    Bu y\u00fczden, her ne kadar altyap\u0131 g\u00fcncel olsa da, bir hacker\u0131n eski ve g\u00fcvenlik a\u00e7\u0131\u011f\u0131 olan bir bilgisayar\u0131 kullanarak i\u015fletmenin a\u011f\u0131na eri\u015fim sa\u011flad\u0131\u011f\u0131n\u0131 hayal etmek olduk\u00e7a kolay. Bu t\u00fcr bir senaryo s\u00f6z konusu oldu\u011funda, belki de sa\u011fl\u0131k kurumlar\u0131, en ciddi tehlikeyle kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya olanlar. Hastal\u0131klar\u0131 te\u015fhis etmek, nab\u0131z, v\u00fccut s\u0131cakl\u0131\u011f\u0131 ve kan bas\u0131nc\u0131n\u0131n takibini yapmak ve ila\u00e7 yazmak i\u00e7in g\u00fcvenilir ve g\u00fcn\u00fcm\u00fczde kullan\u0131lan cihazlar\u0131n hepsi, eski yaz\u0131l\u0131mlarla \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor. Bu sistemlerin k\u00f6t\u00fc ama\u00e7lar u\u011fruna devre d\u0131\u015f\u0131 b\u0131rak\u0131lmas\u0131 (\u00f6rne\u011fin fidye istemek i\u00e7in) birinin hayat\u0131na m\u00e2l olabilir. Bu y\u00fczden, disketlerin yaratt\u0131\u011f\u0131 sorun pek de b\u00fcy\u00fck say\u0131lmaz. Sadece, veri i\u015flemek i\u00e7in pek kullan\u0131\u015fl\u0131 de\u011filler. As\u0131l sorun, disketlerin genellikle eski bilgisayarlarla kullan\u0131lmas\u0131.<\/p>\n

    Bu tarz eski sistemlerin mutlaka kullan\u0131lmas\u0131 gerekiyorsa, onlar\u0131 i\u015fletme a\u011f\u0131n\u0131n geri kalan\u0131ndan ay\u0131rmak gerekir. B\u00f6ylece, t\u00fcm BT altyap\u0131s\u0131n\u0131n sald\u0131r\u0131ya a\u00e7\u0131k noktas\u0131 haline gelmeleri engellenmi\u015f olur. Hi\u00e7 olmazsa ar\u015fivlenmi\u015f veri ta\u015f\u0131y\u0131c\u0131lar\u0131n\u0131 tarayabilen ve zamana uygun k\u00f6t\u00fc ama\u00e7l\u0131 yaz\u0131l\u0131mlar\u0131 etkisiz hale getirebilen bir g\u00fcvenlik \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fc tercih edilebilir. Kaspersky \u00e7\u00f6z\u00fcmleri<\/a>, ge\u00e7mi\u015ften gelen vir\u00fcsleri, \u00e7o\u011funlukla davran\u0131\u015f analizi yoluyla tan\u0131ml\u0131yor ve bu konuda m\u00fckemmel bir i\u015f \u00e7\u0131kar\u0131yor.<\/p>\n

    Y\u0131llard\u0131r sahip oldu\u011funuz ve a\u015fina oldu\u011funuz \u00e7al\u0131\u015fma ara\u00e7lar\u0131yla yollar\u0131n\u0131z\u0131 ay\u0131rmak zor olabilir. Ancak bazen, ad\u0131ndan da belli etti\u011fi \u00fczere eski bir \u00e7\u00f6z\u00fcm, art\u0131k gerekli g\u00fcvenlik d\u00fczeyini sa\u011flayamad\u0131\u011f\u0131nda, de\u011fi\u015fiklik yapmak bir zorunluluk haline gelir. Her ne kadar modern yaz\u0131l\u0131m ve hizmetler zaman i\u00e7inde daha fazla disk alan\u0131 kaplasa da ve her zamankinden daha g\u00fc\u00e7l\u00fc donan\u0131mlar gerektirse de, bir\u00e7ok durumda daha fazla g\u00fcvenilirlik sa\u011fl\u0131yorlar. Daktiloyla yaz\u0131lm\u0131\u015f belgelerin ka\u011f\u0131t olarak ar\u015fivlenmesi durumunda eri\u015filemeyen basit bir veri yedeklemesi, buna \u00f6rnek olabilir. Bitirmeden \u00f6nce, i\u015finize yarayabilecek birka\u00e7 tavsiyemiz var. \u00dclkenizde disket kullan\u0131m\u0131 zorunluysa, disketleri ak\u0131ll\u0131 telefonlardan, \u00f6zellikle de en yeni iPhone modellerinden uzak tutun. Bir telefona gizlenmi\u015f g\u00fc\u00e7l\u00fc m\u0131knat\u0131slar, eski bir diskte saklanan t\u00fcm verileri yanl\u0131\u015fl\u0131kla silebilir!\u2026<\/p>\n\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

    Uzun zaman \u00f6nce m\u00fczede kendine yer edinmesi gereken ve g\u00fcn\u00fcm\u00fczde en \u00e7ok kullan\u0131lan 4 teknoloji.<\/p>\n","protected":false},"author":665,"featured_media":11108,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[1726,1194],"tags":[728,878,755],"class_list":{"0":"post-11107","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-enterprise","8":"category-business","9":"tag-kotu-amacli-yazilim","10":"tag-teknoloji","11":"tag-virusler"},"hreflang":[{"hreflang":"tr","url":"https:\/\/www.kaspersky.com.tr\/blog\/outdated-technologies-cybersecurity\/11107\/"},{"hreflang":"en-in","url":"https:\/\/www.kaspersky.co.in\/blog\/outdated-technologies-cybersecurity\/24755\/"},{"hreflang":"en-ae","url":"https:\/\/me-en.kaspersky.com\/blog\/outdated-technologies-cybersecurity\/20233\/"},{"hreflang":"en-us","url":"https:\/\/usa.kaspersky.com\/blog\/outdated-technologies-cybersecurity\/27230\/"},{"hreflang":"en-gb","url":"https:\/\/www.kaspersky.co.uk\/blog\/outdated-technologies-cybersecurity\/25083\/"},{"hreflang":"es-mx","url":"https:\/\/latam.kaspersky.com\/blog\/outdated-technologies-cybersecurity\/25434\/"},{"hreflang":"es","url":"https:\/\/www.kaspersky.es\/blog\/outdated-technologies-cybersecurity\/27982\/"},{"hreflang":"ru","url":"https:\/\/www.kaspersky.ru\/blog\/outdated-technologies-cybersecurity\/34098\/"},{"hreflang":"x-default","url":"https:\/\/www.kaspersky.com\/blog\/outdated-technologies-cybersecurity\/45766\/"},{"hreflang":"fr","url":"https:\/\/www.kaspersky.fr\/blog\/outdated-technologies-cybersecurity\/19626\/"},{"hreflang":"pt-br","url":"https:\/\/www.kaspersky.com.br\/blog\/outdated-technologies-cybersecurity\/20198\/"},{"hreflang":"de","url":"https:\/\/www.kaspersky.de\/blog\/outdated-technologies-cybersecurity\/29418\/"},{"hreflang":"ja","url":"https:\/\/blog.kaspersky.co.jp\/outdated-technologies-cybersecurity\/32725\/"},{"hreflang":"ru-kz","url":"https:\/\/blog.kaspersky.kz\/outdated-technologies-cybersecurity\/25515\/"},{"hreflang":"en-au","url":"https:\/\/www.kaspersky.com.au\/blog\/outdated-technologies-cybersecurity\/31130\/"},{"hreflang":"en-za","url":"https:\/\/www.kaspersky.co.za\/blog\/outdated-technologies-cybersecurity\/30820\/"}],"acf":[],"banners":"","maintag":{"url":"https:\/\/www.kaspersky.com.tr\/blog\/tag\/teknoloji\/","name":"teknoloji"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.kaspersky.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11107","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.kaspersky.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.kaspersky.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kaspersky.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/665"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kaspersky.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=11107"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.kaspersky.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11107\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":11114,"href":"https:\/\/www.kaspersky.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11107\/revisions\/11114"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kaspersky.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/11108"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.kaspersky.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=11107"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kaspersky.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=11107"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kaspersky.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=11107"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}