![\"\"](\"https:\/\/media.kasperskydaily.com\/wp-content\/uploads\/sites\/91\/2017\/01\/06013441\/ffforget-4-featured-1024x672.jpg\")
<\/p>\nSelam, ad\u0131m Serge ve 20 y\u0131ld\u0131r internet kulland\u0131\u011f\u0131m\u0131 fark ettim. Cidden, bu y\u0131l bir kutlama yapmal\u0131y\u0131m. Ancak onun yerine size ki\u015fisel bir hikaye anlataca\u011f\u0131m: \u0130nternette ba\u015f\u0131ma gelen beklenmedik olaylar.<\/p>\n
<\/p>\n
90\u2019lar\u0131n ba\u015f\u0131ndan beri, internet her t\u00fcrl\u00fc sosyal ileti\u015fime izin veren bir mecra. Bazen \u201csosyalle\u015fmek\u201d kullan\u0131c\u0131lara baz\u0131 programlar\u0131 bulduruyor, kurduruyor ve ayarlat\u0131yor. Bir d\u00f6nemlerin internet trendi olan \u201cana sayfalar\u201d\u0131 hat\u0131rl\u0131yor olabilirsiniz. Genellikle \u00e7irkin g\u00f6z\u00fcken bu sayfalarda insanlar kendileri hakk\u0131nda alakas\u0131z bir\u00e7ok \u015fey payla\u015f\u0131yorlard\u0131.<\/p>\n
Ama yine de bu ana sayfalar dijital arkada\u015flar\u0131n\u0131z\u0131n sizi tan\u0131mas\u0131n\u0131 sa\u011flaman\u0131n yollar\u0131ndan biriydi. Bu tarz bir sayfaya sakip olmak i\u00e7in \u00fccretsiz sa\u011flay\u0131c\u0131lardan birini se\u00e7meniz laz\u0131md\u0131. En \u00fcnl\u00fclerinden baz\u0131lar\u0131 Geocities ve Xoom\u2019du. Bu siteleri duymam\u0131\u015f olman\u0131z \u00e7ok muhtemel: \u0130ki site de 2000\u2019lerdeki ilk dot-com balonu patlamas\u0131yla beraber yok oldu. \u0130kisinden de bir ana sayfam vard\u0131. Bug\u00fcn size birinin ekran g\u00f6r\u00fcnt\u00fcs\u00fcn\u00fc g\u00f6sterebilmemin tek sebebi, zaman\u0131nda bunlar\u0131 yedeklemi\u015f olmam.<\/p>\n
![\"\"](\"https:\/\/media.kasperskydaily.com\/wp-content\/uploads\/sites\/91\/2017\/01\/06013440\/ffforget-sym-homepage.png\")
<\/p>\n
Zaten e\u011fer yedeklemi\u015f olmasayd\u0131m internet hayat\u0131m\u0131n ge\u00e7mi\u015finin hikayesi tamamen yok olurdu. A\u00e7\u0131l\u0131p kapanan servislere bir\u00e7ok \u00f6rnek var. Mesela Twitter\u2019\u0131 ele alal\u0131m \u2013 sahibi oldu\u011fu Vine\u2019\u0131 kapat\u0131yor<\/a>. Bu kapan\u0131\u015f birka\u00e7 ay \u00f6nce a\u00e7\u0131kland\u0131, dolay\u0131s\u0131yla i\u00e7erik olu\u015fturan kullan\u0131c\u0131lar y\u0131llar i\u00e7erisinde olu\u015fturduklar\u0131 i\u00e7erikleri yedeklemek i\u00e7in yeteri kadar zamana sahip oldu.<\/p>\n A\u00e7\u0131k\u00e7as\u0131 bu olay i\u00e7erik olu\u015fturan insanlar i\u00e7in ger\u00e7ekten \u00f6nemli (i\u00e7erik olu\u015fturucular\u0131 kendi i\u015flerinden al\u0131koymak ac\u0131mas\u0131zl\u0131kt\u0131r <\/a>\u2013 hatta baya ac\u0131mas\u0131zl\u0131kt\u0131r<\/a>). Ancak tatil foto\u011fraflar\u0131 ya da \u00e7ocuklar\u0131n\u0131z\u0131n s\u00f6yledi\u011fi komik \u015feyler gibi basit i\u00e7erikleriniz varsa bile, i\u00e7eriklerinizin yok olmas\u0131n\u0131 istemezsiniz. Facebook\u2019un birka\u00e7 g\u00fcn kapand\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnsenize.<\/p>\n Tamam hadi benim eski internet hayat\u0131ma geri d\u00f6nelim. \u015eimdi be\u015f y\u0131l ileri gidelim. Herkes blog yazar\u0131, herkes blog sevdal\u0131s\u0131. Teknolojiden anlayan ki\u015filer bloglar\u0131ndan ayr\u0131 olarak kendi sitelerini de olu\u015ftur. Kendi blogunuzu olu\u015fturman\u0131n en iyi yolu, bu i\u015fi yapan internet sitelerinden birini kullanmakt\u0131r. Zaman\u0131nda pop\u00fcler olan LiveJournal isimli bir internet sitesini kullanarak birka\u00e7 y\u0131l boyunca kitap, film, restoran hakk\u0131nda g\u00f6r\u00fc\u015flerimi arkada\u015flar\u0131m ve i\u015f arkada\u015flar\u0131m ile payla\u015ft\u0131m.<\/p>\n LiveJournal birka\u00e7 \u00f6nemli de\u011fi\u015fimden sonra bug\u00fcn hala aktif ama eskisi kadar pop\u00fcler de\u011fil; buna ra\u011fmen bug\u00fcn hala bir \u015fekilde hizmet veriyor. Buna ra\u011fmen, eski yaz\u0131lar\u0131m\u0131 okuyamazs\u0131n\u0131z. \u00c7\u00fcnk\u00fc b\u00fct\u00fcn i\u00e7eriklerimi \u201csadece arkada\u015flar\u0131m\u201d taraf\u0131ndan g\u00f6r\u00fcnecek \u015fekilde ayarlam\u0131\u015ft\u0131m.<\/p>\n Yani \u00e7ok eski LiveJournal arkada\u015flar\u0131mdan biri de\u011filseniz, eski yaz\u0131l\u0131m\u0131 okuyamazs\u0131n\u0131z. Tamamen istemedi\u011fim bir kitlenin yaz\u0131lar\u0131m\u0131 okuyup yorum yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm zaman yaz\u0131lar\u0131m\u0131n g\u00f6r\u00fcn\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc de\u011fi\u015ftirdim. G\u00f6r\u00fcn\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc kapatmadan \u00f6nce okuyucu kitlem yeni i\u015f ortaklar\u0131ndan, sa\u00e7malar\u0131m\u0131 be\u011fenen yabanc\u0131lara kadar geni\u015fti. Hepsinin ortak noktas\u0131, hi\u00e7birinin ki\u015fisel yaz\u0131lar\u0131m\u0131 okumas\u0131n\u0131 istemiyordum. Al\u0131nmas\u0131 gereken ders zor de\u011fildi \u2013 kimsenin sayg\u0131nl\u0131\u011f\u0131 ya da ba\u015fka bir \u015fey zarar g\u00f6rmemi\u015fti \u2013 ancak durum ba\u015fkalar\u0131 i\u00e7in farkl\u0131 olabilirdi. Ciddi tehditler veya siber zorbal\u0131k bug\u00fcnlerde eskisinden daha pop\u00fcler, ate\u015fli tart\u0131\u015fmalar bir noktada k\u0131r\u0131labiliyor ve tats\u0131z sonu\u00e7lar do\u011furabiliyor<\/a>.<\/p>\n https:\/\/twitter.com\/KasperskyTR\/status\/821970255790608385<\/p>\n Bazen bu olaylar insanlar\u0131n kald\u0131rabilece\u011finden \u00e7ok daha fazlas\u0131 olabiliyor, dolay\u0131s\u0131yla tarz tart\u0131\u015fmalardan uzak kalman\u0131n en iyi yolu hesab\u0131n\u0131z\u0131 ya arkada\u015flar\u0131n\u0131z\u0131n g\u00f6rebilece\u011fi \u015fekilde s\u0131n\u0131rland\u0131rmak ya da hesab\u0131n\u0131z\u0131 tamamen kapatmak olabiliyor. Ancak profiliniz manevi de\u011feri y\u00fcksek \u015feyler i\u00e7erebilir (benim blogumda oldu\u011fu gibi), yani hesab\u0131n\u0131z\u0131 silmeden \u00f6nce, kopyas\u0131n\u0131 edinmelisiniz. Takriben 2008\u2019de LiveJournal\u2019da bu olay son derece karma\u015f\u0131kt\u0131. \u00d6ncelikle ba\u015fka bir uygulama ve ortalaman\u0131n \u00fczerinde teknik bilgi sahini olmak gerekiyordu. Ha bu arada, blogumu yedeklemeyi ba\u015fard\u0131m.<\/p>\n Bug\u00fcnlerde ise sosyal medyada pek zaman ge\u00e7irmiyorum \u2013 en az\u0131ndan ki\u015fisel zevklerim i\u00e7in ge\u00e7irmiyorum. Nadiren ve bilgilendirmek i\u00e7in yazar\u0131m. D\u00fcr\u00fcst olmak gerekirse, yazd\u0131klar\u0131ma da pek de\u011fer vermem. Ancak Messenger konu\u015fmalar\u0131m tamamen farkl\u0131. Icq ile ba\u015flayan ve bug\u00fcn Whatsapp\u2019a kadar gelen bu uygulamalar ise b\u00fct\u00fcn hayat hikayemi anlatmaya yeter. Dolay\u0131s\u0131yla konu\u015fma ge\u00e7mi\u015flerimi s\u00fcrekli olarak yedeklemeye ve gizli tutmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorum. Hatta bunu etkili \u015fekilde \u00e7\u00f6zebilmek i\u00e7in para vermeye bile haz\u0131r\u0131m. Tam da bu anda, internette bir grup \u00e7\u00f6z\u00fcm bulunuyor; ancak, her \u00e7\u00f6z\u00fcm sadece bir sosyal a\u011f\u0131 kaps\u0131yor.<\/p>\n Bu y\u00fczden kullan\u0131c\u0131lar\u0131n t\u00fcm sosyal i\u00e7eriklerini hep beraber yedekleyebilece\u011fi bi servis ihtiyac\u0131 do\u011fdu. Ki bu servis verileri \u015fifreleyerek yerel veya bulut sisteminde saklayabiliyor. Bu servisin beta s\u00fcr\u00fcm\u00fc yak\u0131nda kullan\u0131labilir olacak. Fakat \u015fimdilik \u00f6zellikleri biraz daha k\u0131s\u0131tl\u0131, servis kullan\u0131c\u0131lar\u0131n isteklerine g\u00f6re \u015fekillenecek. Daha fazlas\u0131n\u0131 \u00f6\u011frenmek ve erken betas\u0131na kaydolmak i\u00e7in ffforget.me<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Selam, ad\u0131m Serge ve 20 y\u0131ld\u0131r internet kulland\u0131\u011f\u0131m\u0131 fark ettim. Cidden, bu y\u0131l bir kutlama yapmal\u0131y\u0131m. Ancak onun yerine size ki\u015fisel bir hikaye anlataca\u011f\u0131m: \u0130nternette ba\u015f\u0131ma gelen beklenmedik olaylar.<\/p>\n","protected":false},"author":32,"featured_media":2903,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[994,1352],"tags":[1083,500,1132,1131,716],"class_list":{"0":"post-2902","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-privacy","8":"category-special-projects","9":"tag-ffforget","10":"tag-gizlilik","11":"tag-internet-servisleri","12":"tag-kullanici-verileri","13":"tag-sosyal-medya"},"hreflang":[{"hreflang":"tr","url":"https:\/\/www.kaspersky.com.tr\/blog\/ffforget-or-not-ffforget\/2902\/"},{"hreflang":"en-ae","url":"https:\/\/me-en.kaspersky.com\/blog\/ffforget-or-not-ffforget\/5842\/"},{"hreflang":"ar","url":"https:\/\/me.kaspersky.com\/blog\/ffforget-or-not-ffforget\/4078\/"},{"hreflang":"en-us","url":"https:\/\/usa.kaspersky.com\/blog\/ffforget-or-not-ffforget\/10713\/"},{"hreflang":"es-mx","url":"https:\/\/latam.kaspersky.com\/blog\/ffforget-or-not-ffforget\/8836\/"},{"hreflang":"es","url":"https:\/\/www.kaspersky.es\/blog\/ffforget-or-not-ffforget\/9912\/"},{"hreflang":"it","url":"https:\/\/www.kaspersky.it\/blog\/ffforget-or-not-ffforget\/9659\/"},{"hreflang":"ru","url":"https:\/\/www.kaspersky.ru\/blog\/ffforget-or-not-ffforget\/14003\/"},{"hreflang":"x-default","url":"https:\/\/www.kaspersky.com\/blog\/ffforget-or-not-ffforget\/13883\/"},{"hreflang":"pt-br","url":"https:\/\/www.kaspersky.com.br\/blog\/ffforget-or-not-ffforget\/7087\/"},{"hreflang":"pl","url":"https:\/\/plblog.kaspersky.com\/ffforget-or-not-ffforget\/6082\/"},{"hreflang":"ru-kz","url":"https:\/\/blog.kaspersky.kz\/ffforget-or-not-ffforget\/14003\/"},{"hreflang":"en-au","url":"https:\/\/www.kaspersky.com.au\/blog\/ffforget-or-not-ffforget\/13883\/"},{"hreflang":"en-za","url":"https:\/\/www.kaspersky.co.za\/blog\/ffforget-or-not-ffforget\/13883\/"}],"acf":[],"banners":"","maintag":{"url":"https:\/\/www.kaspersky.com.tr\/blog\/tag\/gizlilik\/","name":"Gizlilik"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.kaspersky.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2902","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.kaspersky.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.kaspersky.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kaspersky.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/32"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kaspersky.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2902"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.kaspersky.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2902\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4167,"href":"https:\/\/www.kaspersky.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2902\/revisions\/4167"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kaspersky.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2903"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.kaspersky.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2902"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kaspersky.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2902"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kaspersky.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2902"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}