{"id":8148,"date":"2020-04-27T10:40:58","date_gmt":"2020-04-27T07:40:58","guid":{"rendered":"https:\/\/www.kaspersky.com.tr\/blog\/?p=8148"},"modified":"2020-04-27T11:28:08","modified_gmt":"2020-04-27T08:28:08","slug":"50th-earth-day","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.kaspersky.com.tr\/blog\/50th-earth-day\/8148\/","title":{"rendered":"Dijital ya\u015famlar\u0131m\u0131z\u0131 daha ye\u015fil hale getirmek"},"content":{"rendered":"

22 Nisan, D\u00fcnya G\u00fcn\u00fc\u2019n\u00fcn 50. y\u0131l d\u00f6n\u00fcm\u00fcyd\u00fc. \u0130nsan faaliyetinin yan \u00fcr\u00fcn\u00fc olarak D\u00fcnya\u2019ya verilen hasar miktar\u0131 konusunda fark\u0131ndal\u0131k yaratmay\u0131 ama\u00e7layan giri\u015fim, 1970 y\u0131l\u0131nda ba\u015flat\u0131ld\u0131. Yar\u0131m y\u00fczy\u0131l sonra, gezegenimiz \u00fczerinde yaratt\u0131\u011f\u0131m\u0131z fiziksel ve kimyasal etkiler, kaynaklar\u0131 ve sonu\u00e7lar\u0131 hakk\u0131nda \u00f6nemli bir fark\u0131ndal\u0131k kazand\u0131k.<\/p>\n

Bununla birlikte, yapacak daha \u00e7ok i\u015fimiz var. \u0130nsanl\u0131\u011f\u0131n enerji t\u00fcketimi artmaya devam ediyor; elektronik cihazlar, \u00f6zellikle de a\u015f\u0131r\u0131 enerji t\u00fcketimine neden olan verimsiz bilgi i\u015fleme, bu art\u0131\u015f\u0131 etkileyen fakt\u00f6rlerden baz\u0131lar\u0131.<\/p>\n

Bilgisayarlar ve enerji t\u00fcketimi 1970\u2019lerden bu yana \u00e7ok yol kat etti. Ancak ayn\u0131 zamanda say\u0131ca olduk\u00e7a fazla artt\u0131lar. O zamandan bu yana 3,5 milyardan fazla ki\u015fisel bilgisayar teslim edildi ve 2014 itibariyle bunlar\u0131n yakla\u015f\u0131k 2 milyar\u0131<\/a> hala faaliyette. T\u00fcm bunlara 6 milyardan fazla ak\u0131ll\u0131 telefonu da eklersek, aktif olarak kullan\u0131lan bilgi i\u015flem cihazlar\u0131n\u0131n say\u0131s\u0131, gezegenimizde ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 bilinen insanlar\u0131n say\u0131s\u0131n\u0131 a\u015f\u0131yor. Daha da kalabal\u0131k olan Nesnelerin \u0130nternet\u2019inden bahsetmiyoruz bile.<\/p>\n

Bu cihazlar veya daha kesin olarak s\u00f6ylemek gerekirse sahipleri, her y\u0131l zetabaytlarca veri \u00fcretiyor. Buna g\u00fcnde yakla\u015f\u0131k 100 milyon Instagram foto\u011fraf\u0131<\/a>, dakikada yar\u0131m milyon tweet ve saniyede 40.000 Google aramas\u0131<\/a> gibi \u015feyler de dahil.<\/p>\n

T\u00fcm bu verilerin depolanmas\u0131 ve aktar\u0131lmas\u0131 ne kadar enerji gerektiriyor? Hesaplamak ger\u00e7ekten \u00e7ok zor, ama veri merkezlerinin t\u00fcketti\u011fi enerjiyi, yani bilgi depolamak ve t\u00fcketici cihazlar\u0131na ve cihazlardan aktarmak i\u00e7in harcanan enerjiyi kullanarak muhafazakar bir tahmin y\u00fcr\u00fctebiliriz. Sonu\u00e7 200 terawatt saatten fazla,<\/a> yani a\u015fa\u011f\u0131 yukar\u0131 orta b\u00fcy\u00fckl\u00fckte bir \u00fclkenin y\u0131ll\u0131k enerji t\u00fcketimi kadar.<\/p>\n

Bu \u00e7ok kaba bir tahmin, ama bize bir \u00f6l\u00e7ek sa\u011fl\u0131yor. Elbette t\u00fcm dijital cihazlar\u0131n ger\u00e7ek enerji t\u00fcketimi bu tahminden \u00e7ok daha fazlad\u0131r. Buna verimsiz enerji kullan\u0131m\u0131 ile ilgili \u00f6rnekleri de ekleyebilirsiniz. \u00d6rne\u011fin, Bitcoin madencilik a\u011f\u0131, en yo\u011fun oldu\u011fu 2018 y\u0131l\u0131nda yakla\u015f\u0131k 67 terawatt saat elektrik t\u00fcketti. Bunu \u00f6\u011frenmek, sadece Web madencili\u011fi sald\u0131r\u0131lar\u0131n\u0131 engelleyerek d\u00fcnyan\u0131n ne kadar enerji tasarrufu sa\u011flayabilece\u011fini ara\u015ft\u0131rmam\u0131za<\/a> yol a\u00e7t\u0131. G\u00f6r\u00fcn\u00fc\u015fe g\u00f6re \u015fimdiye kadar atmosfere yakla\u015f\u0131k 800 tonluk karbondioksit sal\u0131n\u0131m\u0131n\u0131 \u00f6nledik.<\/p>\n

Sekiz y\u00fcz ton, k\u00fcresel \u00f6l\u00e7ekte \u00e7ok fazla g\u00f6r\u00fcnmeyebilir, ancak bu buzda\u011f\u0131n\u0131n sadece g\u00f6r\u00fcnen k\u0131sm\u0131: Madencilik sald\u0131r\u0131lar\u0131, istenmeyen bilgi i\u015flem faaliyetinin tek kayna\u011f\u0131 de\u011fil. Hatta, 2019\u2019da bu sald\u0131r\u0131lar\u0131n oran\u0131 yakla\u015f\u0131k %1,37\u2019ye d\u00fc\u015ferken, Kaspersky \u00fcr\u00fcnlerinin savu\u015fturdu\u011fu toplam 2,8 milyar k\u00f6t\u00fc ama\u00e7l\u0131 nesnenin %25,45\u2019ini engellenen URL\u2019ler olu\u015fturdu.<\/p>\n

Her k\u00f6t\u00fc ama\u00e7l\u0131 URL\u2019in arkas\u0131nda, bar\u0131nd\u0131rma (ve bar\u0131nd\u0131ran sunuculara g\u00fc\u00e7 sa\u011flamak i\u00e7in enerji) gerektiren bir web sitesi ve siteyi, ayn\u0131 zamanda enerji t\u00fcketen kullan\u0131c\u0131lar\u0131n cihazlar\u0131nda g\u00f6r\u00fcnt\u00fclemek i\u00e7in hesaplama g\u00fcc\u00fc bulunur. Dolay\u0131s\u0131yla, engellenen her bir k\u00f6t\u00fc URL, az da olsa bir miktar enerji tasarrufu sa\u011flar ve bu k\u00fc\u00e7\u00fck bitler toplanarak daha b\u00fcy\u00fck bir de\u011fer olu\u015fturur.<\/p>\n

Farkl\u0131 t\u00fcrde k\u00f6t\u00fc ama\u00e7l\u0131 nesnelerin ana cihazlar\u0131n\u0131n enerji t\u00fcketimini nas\u0131l etkiledi\u011fini ve bunun k\u00fcresel \u00f6l\u00e7ekte nas\u0131l topland\u0131\u011f\u0131n\u0131 ara\u015ft\u0131rmaya daha yeni ba\u015fl\u0131yoruz; ancak a\u015f\u0131r\u0131 miktardaki bu istenmeyen karbon emisyonuna kendi katk\u0131n\u0131z\u0131 azaltmak i\u00e7in \u015fimdiden size baz\u0131 fikirler verebiliriz:<\/p>\n